Ένστικτο, διαίσθηση και προδιάθεση – Oι νοητικοί πυλώνες του κυνηγόσκυλου
Η κυνηγετική ικανότητα ενός σκύλου δεν μετριέται μόνο σε μέτρα, ταχύτητα ή ένταση φέρμας. Μετριέται κυρίως σε κάτι που δεν φαίνεται εύκολα. Στην ψυχή και στο μυαλό του. Εκεί κρύβονται οι πραγματικοί «μηχανισμοί της κυνηγετικότητας».
Όπως ακριβώς σε ένα super car. Όσο άρτιο κι αν είναι το σασί και όσο δυνατός κι αν είναι ο κινητήρας, αν ο εγκέφαλος δεν συντονίζει σωστά τα συστήματα, οι επιδόσεις μένουν χαμηλά. Το ίδιο ισχύει και για το κυνηγόσκυλο. Κάποια χαρακτηριστικά είναι εμφανή και μετρήσιμα, ακόμη και από άπειρα μάτια. Άλλα όμως απαιτούν πάθος, εμπειρία και βαθιά παρατήρηση.
Η φέρμα, για παράδειγμα, είναι το τελικό αποτέλεσμα. Σημαντική η έντασή της, σημαντική και η έκφρασή της, που διαφέρει από φυλή σε φυλή. Αυτό όμως που πραγματικά αξιολογεί ένα σκύλο είναι όλη η διαδρομή μέχρι εκεί. Οι αποφάσεις, οι αντιδράσεις, οι πρωτοβουλίες. Τα «αόρατα» στοιχεία.
Σήμερα, κανονισμοί και αγώνες συχνά δίνουν μεγαλύτερη βαρύτητα στην εικόνα και λιγότερη στους μηχανισμούς που οδηγούν στην εύρεση του θηράματος. Κάποτε, όμως, ξεχώριζαν οι σκύλοι που ήταν πραγματικοί κυνηγοί και ταυτόχρονα τυπικοί εκπρόσωποι της φυλής τους, χωρίς αυτά τα δύο να συγκρούονται.
Οι βασικοί μηχανισμοί της «κυνηγετικότητας» είναι νοητικοί. Το ένστικτο, δηλαδή η άμεση αντίληψη χωρίς λογική επεξεργασία. Η διαίσθηση, η έμφυτη ώθηση προς συγκεκριμένες συμπεριφορές. Οι δυνατότητες, χαρακτηριστικά που υπάρχουν αλλά δεν έχουν ακόμη εκδηλωθεί. Και η προδιάθεση, τα φυσικά ταλέντα και οι κλίσεις.
Η διαίσθηση ταυτίζεται συχνά με την αίσθηση θηράματος. Όταν εμφανίζεται συστηματικά σε συγκεκριμένες γραμμές αίματος, αξίζει να καλλιεργείται, γιατί μπορεί να σταθεροποιηθεί. Το ίδιο ισχύει για όλους τους μηχανισμούς.
Δεν κληρονομούνται όμως όλα με τον ίδιο τρόπο. Τα ζωτικά και αναπαραγωγικά γονίδια μεταδίδονται σίγουρα. Άλλα χαρακτηριστικά επηρεάζονται έντονα από το περιβάλλον και τις συνήθειες. Η εκπαίδευση, οι εμπειρίες και οι μέθοδοι αφήνουν αποτύπωμα – θετικό ή αρνητικό.
Ένας σκύλος φέρμας παίρνει ως βάση το πάθος, την ευφυΐα, την ισορροπία και την κατασκευή. Η διδασκαλία έρχεται να τα οργανώσει. Το βλέμμα του σκύλου είναι καθρέφτης της νοημοσύνης του. Εκεί φαίνεται η ικανότητά του να νιώθει, να αντιλαμβάνεται και να αποφασίζει.
Αξία έχει ο σκύλος που τρέχει «γιατί θέλει». Όχι εκείνος που τρέχει απλώς για να τρέχει. Γιατί τα ελαττώματα, όπως και τα προτερήματα, μπορούν να σταθεροποιηθούν και να περάσουν στους απογόνους.
Στο τέλος, η ουσία είναι μία: για να καταλάβεις πραγματικά ένα κυνηγόσκυλο, πρέπει να κοιτάς πέρα από το «φαίνεσθαι» και να ψάχνεις το «είναι». Και αυτό δεν φαίνεται με την πρώτη ματιά. Χτίζεται μόνο με γνώση και εμπειρία.

